Is dat een Heilige Birmaan? Is dat een Ragdoll of een Siamees? Menig exposant op een kattenshow kan hierover meepraten, als bezoekers, die niet bekend zijn met het ras, deze vraag stellen. Want als de exposant dan vriendelijk antwoordt: "Nee, dit is een Siberische Kat Neva Masquarade " komt bijna sprakeloos van verbazing de volgende vraag: en wat is dat dan? Vervolgens wordt duidelijk gemaakt, dat de Siberische Kat bij de Boskattenrassen hoort. Net als de Noorse Boskat, de Maine Coon, de Turkse Van en de Turkse Angora heeft de Siberische Kat zich zonder menselijk toedoen op natuurlijke wijze ontwikkeld. De Siberische Kat komt niet, zoals de naam doet vermoeden, alleen maar uit Siberie. Toen dit halflanghaarras in 1992 door de WCF (World Cat Federation) werd erkend, was het de huiskat in de gehele voormalige Sovjetunie, en is dat nog steeds. De naam "Siberische Kat" werd gekozen, omdat het ras door zijn krachtige, gespierde bouw en waterafstotende vacht zelfs de strengste winter kan doorstaan. Toen in het gebied van de rivier de Neva voor het eerst ongewoon gekleurde Siberische Katten werden gezien, raakten de Russische fokkers uit Sint Petersburg geinteresseerd. Deze bijzondere kleur bleek het colour-pointpatroon te zijn. Men ving een aantal van deze gemaskerde dieren en gaf hun de naam Siberische Kat Newskaja Maskaradnaja (Neva Masquarade in het Engels). Met deze gevonden dieren kon dus een planmatig fokprogramma opgezet worden. Door de Russen zelf wordt deze kleurslag van hun Siberische Kat ook wel Russische Colourpoint genoemd. De benaming van de Neva Masquarade bevalt niet elke fokker in Duitsland. In Rusland echter werden beide kleurvarianten (point en niet-point) met elkaar gekruist en dat gebeurt nog steeds. De voorouders van onze Siberische Katten, al dan niet gemaskerd, zijn in de vrije natuur gevonden en daardoor kan van geen enkel dier de afstamming helemaal bekend zijn. Ook in nesten van volledig gekleurde dieren worden vanaf het begin regelmatig gemaskerde kittens geboren, hoewel dus de ouders geen pointdieren zijn. Het kan zelfs zo zijn, dat in de stambomen van de ouderdieren niets terug te vinden is, dat maar wijst op de aanwezigheid van maskerkatten. Toch zijn deze dieren pointdragers.
De pointfactor moet bij allebei de ouderdieren in de genen aanwezig, willen kittens het maskerpatroon vertonen. Het is goed mogelijk, dat uit steeds dezelfde combinatie van twee ouderdieren 5 nesten lang geen pointkitten geboren wordt, en dat in het zesde nest ineens een maskerkatje ligt. Zelfs bij een kruising tussen een pointkat en een bekende pointdrager worden er niet per definitie in elk nest maskerkittens geboren, hiervoor geldt hetzelfde als voor het eerder beschreven voorbeeld. De SBNM is over heel de wereld een zeldzame verschijning. Vandaag de dag hebben we een beperkt aantal fokkatten tot onze beschikking. Als de bezoeker geluk heeft, vindt hij op een kattenshow misschien een of twee exemplaren, meestal echter niet.
De twee eerste dieren in deze kleurvariant werden in 1990 en 1991 in de voormalige BRD geïmporteerd. Het betrof Kampioen Princess Perlipat en Groot Internationaal Kampioen Terentij. Uit deze twee werd in april 1992 in Duitsland het eerste Neva Masquarade-nest buiten de voormalige USSR geboren en geregistreerd. De eigenaren van de beide SBNM hadden al een paar jaar ervoor afwijzing bij tegenstanders van de Siberische Kat bemerkt, toen ze probeerden om dit nieuwe oude ras bekendheid te geven.
Zoals al aan het begin vermeld, gaat het bij de Siberische Kat Neva Masquarade om een pointkat, ook wel maskerkat genoemd. Op de snuit, oren, poten en voeten, de staart en bij katers het scrotum draagt de kat een uniforme kleuraftekening, terwijl de rest van het lichaam wit tot zandkleurig is. Deze aftekening wordt "points" genoemd. Ze worden teweeggebracht door het erfelijk bepaalde, recessieve deelalbinisme. De koudere lichaamsdelen kleuren donker, terwijl het lijf lichter blijft. Daar is altijd een blauwe oogkleur aan gekoppeld. Omdat in het moederlichaam alle lichaamsdelen van een kitten even warm zijn, worden de pointkittens, zoals bij alle maskerkatten, wit geboren en krijgen ze de kenmerkende tekening pas in de eerste weken van hun leven. De Siberische Kat Neva Masquarade is niet een op zichzelf staand ras, maar een kleurvariant van de Siberische Kat, en moet dus naar de standaard van de Siberische Kat gefokt en gekeurd worden. Als men denkt aan de afmetingen van de voormalige USSR, dan kan men ook begrijpen, dat in de verschillende streken van elkaar verschillende typen ontstaan zijn. Om een gemeenschappelijke basis te krijgen is, zoals voor alle andere raskatten, een standaard ontwikkeld, die het ideaalbeeld van een Siberische Kat omschrijft. De fokkers proberen nu om naar dit ideaalbeeld toe te werken en als gevolg daarvan een uniform type van de Siberische Kat te bereiken.
Qua type is de Siberische Kat middelgroot tot groot, hoe groter hoe liever. Er zijn nogal wat exemplaren, die wat grootte betreft met de Maine Coon kunnen concurreren. Het is een flinke, gespierde kat. Het lichaam heeft een rechthoekig formaat, is matig lang op niet te hoge, krachtig geproportioneerde poten, die bij het lijf passen. De voeten zijn groot, rond en stevig. Tussen de tenen zitten steevast duidelijk gevormde plukjes haar. De borst is breed en zeer goed ontwikkeld. De nek is kort en zeer goed gespierd. De katers zijn duidelijk uitgesprokener van type dan de poezen. Typefouten zijn: vierkant lichaam; van achter duidelijk hoger dan voor; in totaal gedrongen of te slank type; te elegante poten en voeten; ontbreken van de plukjes haar tussen de tenen; smalle en/of lange nek.
De kop moet in de juiste proporties bij het lichaam passen, een beetje afgerond en zeer breed zijn. De kin moet goed ontwikkeld zijn, maar niet uitsteken. Het voorhoofd moet licht gewelfd zijn. De stevige, brede, massieve jukbeenderen zijn diep aangezet en worden benadrukt door sterke kaken. Het snorhaarkussen moet matig geprononceerd zijn. De jukbeenderen, het snorhaarkussen en de kin vormen een zachte, afgeronde lijn. De neus is van de aanzet tot aan de neusspiegel overal even breed, de neusrug is licht naar binnen gewelfd. Fouten in de kop zijn: recht profiel; gelijkenis met de kop van de Pers; een stop (break) zoals bij de Pers; een spitse driehoeksvorm van de kop; ontbreken van de wangen; wijkende, te zwakke kin; vierkant uitziende snuit; overbeet.
De oren zijn middelgroot, breed bij de aanzet, diep en ver uit elkaar staand. De oren moeten minstens een oorbreedte uit elkaar staan. Ze worden licht naar voren geneigd gedragen. Zogenaamde lynxpluimen op de licht afgeronde oren zijn wenselijk, maar zware beharing van het binnenoor verplicht. Fouten bij het oor zijn: te grote oren; te hoog op de kop geplaatste oren; oren, die aan de basis smal zijn; oren, die rechtop staan of achter op de kop geplaatst zijn; ontbreken van de binnenoorbeharing.
De ogen zijn groot, licht ovaal en aan de onderkant afgerond, ze staan een beetje schuin en ver uit elkaar. Zoals bij elke maskerkat zijn ze blauw, in verschillende nuances, maar binnen het oog een kleur. Dit blauw kan variëren van stralend lichtblauw tot donkerblauw. Beide ogen moeten hetzelfde blauw hebben. Stralend donkerblauw is wenselijk. Fouten bij de ogen zijn: te kleine ogen; ronde ogen (zoals een Pers); ogen die een oriëntaalse indruk geven; te dicht bij elkaar geplaatste ogen; diepliggende ogen; ogen met twee verschillende kleuren blauw of twee andere onderling verschillende kleuren.
De vacht van de Siberische Kat is ‘s winters bijzonder lang aan de buik, aan de hals, op de borst, aan de broek en de staart. De nek en de schouders zijn kort behaard. De rug is voorzien van dicht, vast, glanzend en wat langer haar. Het haar aan de zijkant van het lichaam is fijn, zacht en zeer dicht. In warmere jaargetijden is er niet veel onderwol aanwezig, in de winter is het echter zeer dicht en fijn van struktuur. Bij Siberische Katten, die alleen in huis rondlopen, kan het gebeuren, dat ze in de zomer hun wintervacht dragen. Wij vinden het fijn om onze huizen in de winter behaaglijk warm en in de zomer lekker koel te houden. Voor de Siberische Kat het dan noodzaak om in de "winter" in een lekker warme omgeving een kortere vacht te dragen dan in de "zomer", wanneer de omgeving koeler is. Een dier, dat vrije uitloop naar buiten respectievelijk een buitenverblijf heeft, krijgt een duidelijk langere en dichtere wintervacht dan een dier, dat altijd binnen zit. De Siberische Kat, point of niet-point, kan voorkomen in de kleuren zilver, smoke, blauw, rood, crème, seal (een donkerbruin, bijna zwart), maar ook tortie (driekleurig) zijn. Alle genoemde kleuren komen voor zonder tekening (non-agouti, geen tabby), maar ook gedeeltelijk gestreept zijn (agouti, tabby) of helemaal gestreept (agouti, tabby). Daarbij is het bij een point heel moeilijk is om te herkennen, of het een blotched tabby dan wel een mackerel tabby betreft. Ook kunnen al deze kleuren in combinatie met zilver optreden. Daar bovenop kan bij elke genoemde kleur wit voorkomen, waarbij het wit zo gefokt moet worden, dat de aftekening ervan niet lijkt op dat van de Heilige Birmaan, dus geen handschoenen met sporen. In tegenstelling tot de Ragdoll (Mittet en Bi-colour) is er geen voorschrift, over hoe groot het witaandeel moet zijn, of waar het wit precies moet zitten, zoals bij de Heilige Birmaan (handschoenen met sporen).
De Siberische Kat Neva Masquarade verzorgt zijn vacht zelf, aangezien het haar niet vervilt, zoals bij andere langhaarrassen. Enkel tijdens de rui kan het wel eens voorkomen, dat zich kleine knoopjes in de langere haarpartijen vormen. Dan is het voldoende om de klitten uit te kammen. Elke haar is omgeven door een natuurlijk laagje olie, zonder dat de vacht vettig aanvoelt of er aan elkaar geplakt uitziet. Hierdoor ontstaat de waterafstotende werking. Fouten in de vacht zijn: over het hele lichaam vettige en/of kleverige vacht; uitgesproken onderwol met Persachtige textuur; te zacht haar (Persachtig). Hierbij moet in acht worden genomen, dat er kleine verschillen tussen de kleurvarianten zijn. Zo hebben niet gestreepte (non-agouti) katten een wat zachtere vachtstruktuur dan tabbykatten. Ook de verdunningsfactor (blauw, crème) en de kleur zilver kunnen invloed hebben op de vachtstruktuur, zoals bij alle andere katterassen.
De staart is breed en krachtig bij de aanzet, hij loopt smaller uit in een afgeronde top. De lengte van de staart moet ongeveer tot het schouderblad reiken; daarvoor wordt de staart voorzichtig langs het lijf gelegd. De beharing is lang en wuivend in elk jaargetijde. Fouten in de staart zijn: te korte of te lange staart; te korte of dunne beharing.
Zoals elk roofdier, dat in de natuur wordt gevangen, zijn "wildvang" Siberische Katten erg onvriendelijk tegen mensen. Deze vrij geboren dieren mijden, net als onze in het wild levende Europese Kat, contact met mensen en zijn niet gewend aan mensenhanden. Hun prooi kan zo groot als een haas zijn, hoewel ze menselijk afval ook niet versmaden. Hoewel men de Siberische Kat ook als "biobak" kan bekijken, moet hun voeding toch enige aandacht krijgen en kan men hen niet als afvalverwerkers beschouwen. De planmatig, door mensen goed doorgefokte dieren zijn allemaal zeer levendig en bij de mens betrokken. Elk afzonderlijk dier heeft zijn eigen karakter. Ze zijn enorm aanhalig, ja zelfs op het opdringerige af. Niet alleen de mensen, bij wie ze leven, maar ook onbekenden worden liefdevol en volhardend "gevangengenomen". Zelfs kinderen worden met tederheid overladen en de kat is het perfecte speelkameraadje. Hun speelsheid en springvermogen zijn opmerkelijk, maar natuurlijk last ook dit ras zijn rustperiodes in. Hij doet zijn reputatie als natuurkat alle eer aan. Dat kan men in het bijzonder goed observeren, wanneer ze een geschikte krabpaal tot hun beschikking hebben. Het houden met andere katterassen van elke willekeurige leeftijd en ook andere dieren is heel eenvoudig, omdat ze zeer sociaal ingesteld zijn. Zelfs met honden samenleven gaat goed, alleen bij het samenhouden met dieren, die normaal gesproken hun prooidieren zouden kunnen zijn, van muis- tot haasgrootte, is voorzichtigheid geboden. In zulke situaties vergeet de kat vaak zijn sociale instelling en wordt weer de perfecte jager. Vanuit zijn leven in het wild is de Siberische Kat gewend om zichzelf te onderhouden. Daarom is het niet aan te raden om deze dieren de vrije hand te geven, want omdat ze ons mensen voor hun voedsel niet nodig hebben, kunnen ze makkelijk weer verwilderen en zo gauw iets niet bevalt, van huis wegblijven.
Nog steeds is er sterke weerstand bij fokkers en fokverenigingen in Europa om de Siberische Kat en de kleurvariant Siberische Kat Neva Masquarade te erkennen. Zelfs onder fokkers van de Siberische Kat spreekt en schrijft menigeen over "het zuiverhouden van de Siberische Kat". Velen hebben daar meer dan 10 jaar voor nodig, hoewel de verenigingen in Rusland deze kleurvariant van de Siberische Kat oorspronkelijk in de standaard hebben opgenomen. De tegenstanders willen geen maskerfactor in een Boskattenras toestaan, want de Siberische Kat zou dan de enige Boskat zijn, waar de pointfactor in de rasstandaard beschreven staat en is toegestaan. Daarbij dient vermeld te worden, dat de eerste vereniging KOTOFEI in St. Petersburg, opgericht vanuit een hondenvereniging, de eerste standaard al heeft vastgelegd in 1990 en daarin de kleurvariant Siberische Kat Neva Masquarade beschreven staat. In het jaar 1991 werd ook door de PFS (St. Petersburger Felinologenvereniging) een nieuwe standaard bepaald met daarin alle kleurvarianten inclusief de Siberische Kat Neva Masquarade en deze standaard is in juli 1992 door de WCF overgenomen. Of ze geloven, dat de Siberische Kat Neva Masquarade een ander ras is dan de Siberische Kat (een Duitse keurmeester). Of de Siamees zou ingekruist zijn. Misschien moet iemand eindelijk eens uitleggen, waardoor de pointfactor bij de Siamees is ontstaan resp. hoe de Siamees zich ontwikkeld heeft. Andere boze tongen beweren, dat in de Neva Masquarade de Perzische Colourpoint ingekruist is. Daarbij moet men echter bedenken, dat de Pers met het Himalaya-patroon voor het eerst in ongeveer 1988 in Rusland werd ingevoerd, terwijl de Siberische Kat Neva Masquarade al sinds 1986 planmatig in Sint Petersburg wordt gefokt. Naar men zegt zou er al in de 18e eeuw een tekening gemaakt zijn in Centraal-Rusland, waarop een pointkat te zien is, die op de huidige Siberische Kat Neva Masquarade lijkt. Het kan een ouder dier zijn, aangezien het lichaam behoorlijk donker is en het is bekend, dat pointkatten met de leeftijd donkerder worden. Helaas is het in de regel zo: wat de boer niet kent (zeker als het uit het oosten komt), dat vreet hij niet. Hoe mooi hij ook is, de Siberische Kat en de Siberische Kat Neva Masquarade vinden beduidend moeilijker erkenning dan de andere alom gewaardeerde rassen. Ondanks alle allures en sterke weerstand van tegenstanders, vindt dit beminnelijke en bescheiden ras met zijn maskerkleur steeds meer aanhangers en trekt hij in bij menig gezin. Hij vormt zeker een verrijking van de kattenwereld: de Siberische Kat en de Siberische Kat Neva Masquarade.
|
